Medical Dashboard: actuele tweedelijns informatie beschikbaar voor eerste lijn

Samenvatting

Dynamische (realtime) digitale 2e  lijns (LUMC) brief zichtbaar binnen Huisarts Informatie Systeem (HIS): Operationeel binnen LUMC (alle afdelingen);  Proces en effect-evaluatie aan hand van implementatieonderzoek;  Richtlijnen ten behoeve van opschaling (andere centra)

Achtergrond

Goede gegevensuitwisseling is voorwaarde voor optimale zorg voor patiënten die zowel in 1e als 2e lijn behandeld worden. In de huidige situatie beschikt de huisarts vaak niet over de meest recente informatie vanuit de 2e lijn.

Doelstelling

Vanuit 2e lijn zullen geautomatiseerd data die in de huidige standaardbrief voor de huisarts staan (Voorgeschiedenis, Medicijnen, Allergie, Laboratorium, Conclusie en Beleid) samengevoegd worden in het Medical Dashboard (deze gegevens zijn reeds toegankelijk voor de patiënt via patiënt portaal). Deze data zullen nu ook toegankelijk gemaakt worden voor de huisarts via het HIS. Vervolgens zal op basis van implementatie-onderzoek van de  ‘dynamische (realtime) digitale tweedelijns brief’  richtlijnen opgesteld worden ten behoeve van verdere opschaling.

Onderzoeksopzet

  •   Techniek:
    • Werkzaam binnen LUMC-omgeving
    • Beperking tot huisartsen in Leidse regio die op Sleutelnet zijn aangesloten
  • Implementatie
    • 10 huisartspraktijken die op Sleutelnet zijn aangesloten
    • Patiënten van bovengenoemde huisartsenpraktijken die afgelopen 2 jaar LUMC bezocht hebben
  • Richtlijnen
    • Richtlijnen die primair gericht zijn op LUMC / regio Leiden, maar in aangepaste vorm lokaal in andere centra gebruikt kunnen worden.

Beoogde resultaat

Het project draagt bij aan

  • Optimalisatie gegevensuitwisseling (eerste en tweede lijn)
  • Ontwikkeling van anderhalvelijns zorg
  • Richtlijnen t.a.v. implementatie  van dynamische realtime digitale brief (techniek en implementatie) in andere UMC’s / centra

Voor de gebruikers:

  •   Vanuit techniek:
    • Partijen die zorgcommunicatie tussen zorgverleners en zorgconsumenten facilitere
      • Regionale partijen (zoals bv Sleutelnet)
      • Leveranciers EPD’s
  • Vanuit Zorg
    • LUMC / huisartsen Leidse regio
    • Andere UMC’s / ziekenhuizen
    • Huisartsen die koppelingen hebben met betreffende ziekenhuizen
      (toekomst: andere eerste lijns zorgverleners: Apothekers / Diëtisten / Fysiotherapeuten)

Het project biedt voordelen voor verschillende partijen:

  • Huisarts (eerste lijn)
    • Realtime up-to-date gegevens uit ziekenhuis
    • Compleetheid dossier
    • Belangrijke stap ontwikkeling anderhalvelijns zorg

Bovengenoemde punten met name van belang voor complexe patiënten, die zowel eerste als tweede lijn bezoeken

  • Ziekenhuis (2e lijn)
    • Reductie hoeveelheid correspondentie (indien niet meer als add-on, maar reguliere zorg)
      • Artsen: hoeven minder brieven te maken terwijl eerste lijns zorgverlener wel realtime geïnformeerd is
      • Secretariaat: minder verwerking correspondentie
  • Gezondheidszorg Nederland
    • Belangrijke stap m.b.t ontwikkeling anderhalvelijns zorg
  • Patiënt:
    • Zorgverleners en patient beschikken over dezelfde laatste actuele informatie vanuit 2e lijn

Planning

Tot 01-01-2018

  • Techniek die nog niet operationeel is realiseren
  • Analyse Juridische en Privacy aspecten
  • Voorbereiding implementatieonderzoek

 

01-10-2017 tot 01-04-2018

  • Interviews stakeholders
  • (extra) onderzoek naar de perceptie en mening van de patient over informatie-uitwisseling tussen zorgverleners

 

01-09-2018 tot 01-11-2018

  • Uitvoering implementatie-studie

 

01-11-2018 tot 31-12-2018

  • Uitwerking implementatiestudie

 

01-07-2017 tot 31-12-2018

  • Richtlijnen opstellen

 

Onderstaand de oorspronkelijke en de planning ten tijde van midevatluatie.

 

Resultaten

Techniek (bijdrage deliverable 5: interoperabiliteit ziekenhuisinformatiesystemen)

Het is technisch mogelijk gemaakt voor huisartsen om via hun Huisarts Informatiesysteem (HIS) single sign on via het Sleutelnet Zorgportaal in te loggen op het Medical Dashboard. Op de koppeling is een penetratietest uitgevoerd om de veiligheid te testen / te waarborgen. Vanuit het LUMC kan toegang gegeven worden tot inzage van een deel van de dossiers: Voorgeschiedenis, Medicatie, Allergie, Laboratoriumuitslagen en ‘Conclusie en Beleid’. De koppeling is succesvol getest door enkele huisartsen in de regio Leiden. Huisartsen hebben nu via het HIS gemakkelijk en veilig toegang tot een gedeelte van het ziekenhuisinformatiesysteem.

 

Juridisch aspecten (bijdrage deliverable 4: voorwaarden en condities verspreiden medische gegevens)

De juridische randvoorwaarden voor het verspreiden van medische, patiënt gerelateerde gegevens tussen verschillende zorgverleners zijn verhelderd. Dit is opgeschreven en bruikbaar voor andere projecten die hier tegen aan lopen. In het kort blijkt het volgende: informatie-uitwisseling van behandelend specialist naar de behandelend huisarts kan op dit moment onder de Wet op de Geneeskundige Behandelingsovereenkomst (WGBO) plaatsvinden in het kader van goed hulpverlenerschap en vereist geen expliciete toestemming van de patiënt. Uitwisseling van informatie mag, zoals ook gebruikelijk binnen de WGBO, niet plaatsvinden indien de patiënt hier uitdrukkelijk bezwaar tegen heeft geleverd.

 

Implementatie (bijdrage deliverable 7: raamwerk regionale samenwerking)

Er blijkt behoefte te zijn aan betere en actuelere gegevensuitwisseling tussen de eerste en de tweede lijn (met name tweede richting eerste lijn). In het kader van de implementatiestudie is een observationeel retrospectief onderzoek uitgevoerd om te kijken hoe lang het (voor verschillende patiëntgroepen) duurt voordat er vanuit de tweede lijn correspondentie naar de huisarts wordt verzonden na een poli afspraak. Gemiddeld bleek dat bij ruim één derde van de poli-afspraken geen brief naar de huisarts was verstuurd binnen één jaar na het laatste bezoek aan de polikliniek. Als dit wel binnen één jaar gebeurde, duurde dit gemiddeld ruim drie maanden.

Verder is er kwalitatief onderzoek met huisartsen uitgevoerd, waarbij is gekeken naar de huidige ervaringen van huisartsen met informatie uitwisseling tussen eerste en tweede lijn, voorafgaand aan de daadwerkelijke pilot. Ook is de visie van huisartsen omtrent toegang tot een ziekenhuisinformatiesysteem van de eigen patiënten geëxploreerd. De eerste resultaten zijn reeds beschikbaar en worden nog officieel uitgewerkt. Hieruit bleek, dat het merendeel van de huisartsen behoefte heeft aan betere (en snellere) informatie uitwisseling. Met name het thema ‘medicatie’ komt vaak terug. Er is geregeld frustratie om zaken die niet geheel duidelijk zijn. Dan moet er bijvoorbeeld telefonisch contact worden opgenomen met de behandelend specialist, wat – aan beide kanten – veel tijd kost. Men denkt dat dit een stuk efficiënter zou kunnen. Huisartsen staan open voor een technische innovatie om dit gemakkelijker te maken, maar zien het niet zitten als er veel verschillende koppelingen aan het HIS komen (o.a. kosten, technisch, begrip) en als er veel verschillende stappen voor nodig zijn (inloggen). Ook is er de wens om het uniform te houden; geen aparte koppeling voor íeder ziekenhuis in de regio; maar uniform. Over notificaties lopen de meningen uiteen.

De evaluatie van de implementatie volgt zo snel mogelijk en zal ook middels kwalitatief onderzoek bestudeerd worden.

 

Mening van patiënt (bijdrage deliverable 8: versterken regie-rol patiënt)

Om de mening van patiënten over kwaliteit van zorg, voortkomend uit communicatie tussen hun centrale aanspreekpunt (de huisarts) en de medebehandelaar (arts in ziekenhuis) te exploreren, wordt een vragenlijst onderzoek onder patiënten gedaan. Dit was niet opgenomen in het oorspronkelijke projectplan, maar is wel van meerwaarde voor de implementatiestudie en kan ook bijdragen aan het versterken van de regierol van de patiënt, met als doel de kwaliteit van zorg te verbeteren. De vragenlijst zal verspreid worden zodra de CME definitief akkoord is met het onderzoek. De komende maanden zal het onderzoek uitgevoerd en geanalyseerd worden.

Filmpjes